हाम्रो भोट यति सजिलै कहाँ चल्छ र !

ENGLISH

हाम्रो भोट यति सजिलै कहाँ चल्छ र !

राजेश घिमिरे

25 May, 2017 | Sandeep Bhattarai | 1680 Views | comments

राजेश घिमिरे

जब-जब नेपालमा निर्वाचनको गर्मी सुरु हुन्छ विदेशमा रहेका नेपालीले आफ्नो मताधिकारको आवाज उठाउने गर्छन् । पहिलो पटकको संविधानसभाको निर्वाचन हुनुभन्दा अघिबाट यो बिषयमा बहस धेरै नै भए ।

गैर आवासीय नेपाली संघ तथा अन्य विभिन्न संघ, संस्थाले संस्थागत रुपमा तथा व्यक्तिगतरुपमा सामाजिक सञ्जालमार्फत यो विषय राम्रैसँग उठाइयो । आजको दिनमा पनि ‘हाम्रो भोट चल्ने नोट किन नचल्ने ?’ अभियानकैरुपमा अघि बढिरहेकै छ । तर के विदेशिएका ४० लाख भन्दा बढी नेपालीले राखेको यो माग पुरा हुन सम्भव छ ?

केहि हप्ता अघि बीबीसी नेपाली सेवाको चर्चित कार्यक्रम साझा सवालमा अतिथि थिए प्रमुख निर्वाचन आयुक्त डा.अयोधी प्रसाद यादव । सहभागि एकजनाले प्रश्न गरे-‘हामीले विदेशमा दु:ख गरेर कमाएको नोट चल्दा भोट किन चल्दैन ?’ आयुक्त यादवले सहजै जवाफ फर्काए-‘नोट त नेपाल आइपुग्दा नेपाली हुन्छ चलिहाल्छ, भोट चल्न सजिलो छैन ।’ कुरो यत्तिमै रोकिएन । सहभागिले थपे-‘हाम्रो भोट पनि चल्नु पर्‍यो, व्यवस्था मिलाउनु पर्‍यो निर्वाचन आयोगले ।’ आयुक्तको जवाफ आयो ‘यो कुरा मलाई होइन ऊ उता सोध्नुस् ।’ उनले ‘ऊ उता’ भनेर राजनीतिक दलहरुलाई संकेत गर्दै थिए । उनले थपे, ‘ मेरो आफ्नै परिवार विदेशमा छन् यो व्यवस्था भए त मै पनि खुशी हुन्थें ।’ उनको यो जवाफले के संकेत गर्छ भने दलहरुले सहमती गरे भने विदेशमा रहेका नेपालीहरुलाई पनि मतदानको वातावरण बनाउन आयोग सक्षम हुन्छ ।

तर निर्वाचन आयोगले गर्ने भनेको प्रबिधिक पाटो मात्रै हो । अह्राएको काम मात्र उसले गर्छ । उसका लागि एेन बोल्नुपर्छ । एेन बनाउने संसदले हो । अनि संसद चलाउने राजनीतिक दलहरुले ।बेला-बेलामा राजनीतिक दलका नेताहरुको यस बिषयमा सकरात्मक बिचारहरु सुन्न पाइन्छ । विशेष गरेर विदेश यात्रामा निस्किएका बेलामा । नेताहरुले विदेश स्थित आफ्ना भातृ संघ संगठनलाई यस बिषयमा आश्वासन दिने गरेकै छन् बर्षौं देखि । तर नेपाल फर्किएपछि चुइंक्क बोल्दैनन् यस बिषयमा ।

यसको स्पष्ट कारण छ-उनीहरुलाई विदेशमा रहेका नागरिकको नोटको खाँचो छ भोटको होइन । भोट त केवल आश्वासन मात्रै हो । तत्काल यो उनीहरुबाट संभव नै छैन । लगभग ३ करोड जनसंख्या भएको नेपालमा सवा-डेढ करोडको हाराहारीमा मतदान हुने गर्छ । यदि यो माग पुरा भयो मतदाता ४० लाख थपिन्छन् । त्यो अवस्थामा विदेशबाट गरिने भोट नेपालको निर्णायक भोट बन्छ । जसको नेपालमा निकै सशक्त मानिने सामाजिक सञ्जाल(फेसबुक, ट्वीटर)मा ठूलो पहुँच छ । यो भोट तुलनात्मकरुपमा बढी स्वतन्त्र र स्भाविकरुपमा काम गरेर देखाउनेलाई जान्छ । पार्टीप्रति बफादार कम हुन्छ ।

नेपालको नीति निर्माणको ताला चावी प्रमुख तीन दलसँग छ । अझै केहि बर्ष यो अवस्थामा ठूलो परिवर्तन आउने छाँट देखिन्न अहिलेको स्थानीय निकायको निर्वाचनको नतिजा हेर्दा । नेपाली काँग्रेस, नेकपा एमाले र नेकपा माओवादी केन्द्र जसको वरिपरि नेपालको राजनीति घुम्ने गरेको छ सबै परम्परागत सोच हावी भएका पार्टी हुन् । जसको सामाजिक सञ्जालमा आलोचना अत्याधिक हुने गर्छ ।

यी प्रमुख पार्टीका मूल नेतृत्व अत्यन्तै पुरानो मानसिकता र संकिर्ण सोच भएका छन् । दोश्रो पुस्ता पनि लगभग उस्तै छ । उनीहरु सूचना-प्रबिधी मैत्री छैनन् । सामाजिक सञ्जालमा सबैभन्दा बढी आलोचना हुने नै तिनै नेताहरुको हो । त्यसैले पनि उनीहरुलाई डर छ यत्रो मतदाता थपिंदा आँफुलाई घाटा पो हुने हो कि ! भन्ने । त्यसमाथि पनि चरम गुठबन्दीका कारण मूख्य पार्टीका नेतृत्वको ध्यान नविन काममा भन्दा आफ्नै पार्टी र भएका कार्यकर्ता जोगाउनमा केन्द्रित देखिन्छ । उनीहरुलाई सबै भन्दा ठूलो डर त मतदाताको दायरा फराकिलो बनाउँदा भर्खरै उदाउँदै गरेका युवाहरुले नेतृत्व गरेको नयाँ राजनीतिक पार्टीको पल्लाभारी हुने त होइन ? भन्ने छ । त्यसैले उनीहरु जानि-जानि लाखौं नयाँ मतादातालाई अधिकार दिएर आफ्नै खुट्टामा बञ्चरो हान्न चाहँदैनन् ।

तर यीनै तीन प्रमुख पार्टी भित्र पनि तेश्रो पुस्ता निकै सूचना प्रबिधी मैत्री छ । जसको दिनहुँजसो विश्वभर छरिएका नेपालीहरुसँग भलाकुसारी हुनेगर्छ । उनीहरुले विदेशमा रहेका नेपालीहरुलाई मताधिकार दिँदा हुने फाइदा राम्रोसँग बुझेका छन् । उनीहरुको विश्वास कसरी जित्ने र आफूतिर कसरी तान्ने भन्ने ज्ञान पनि यो पुस्तामा छ । र यो पुस्ताप्रति आशा र भरोसा पनि छ नेपाली जनताको । तर अहिले यो पुस्ताको निर्णायक तहमा भूमिका कम छ । जब सम्म हस्तक्षेपकारी भूमिकामा यो पुस्ता पुग्दैन तबसम्म विदेशमा रहने नेपालीको चल्ने भनेको ‘नोट’ मात्रै हो ।

अरु पार्टीहरुले जतिसुकै भाषण गरेपनि आजको दिनमा यो मागको विषयमा पार्टिगतरुपमा नयाँ पार्टीहरु विवेकशील नेपाली र साझा पार्टीले जोडका साथ उठाइरहेका छन् । यी पार्टी नयाँ प्रबिधीसँग बढी घुलमिल छन् । विदेश रहेका नेपालीसँग बढी नजिकिएका छन् । युवाका कुरा बुझेका छन् । तर उनीहरुले चाहेको हुने हैशियत बनेको छैन नेपालमा ।

त्यसैले अब एउटा सम्भावना , ती नयाँ पार्टीहरुले प्रमुख पार्टीका नयाँ पुस्ताका नेताहरुसँग मिलेर तिनका मूल नेतृत्वलाई दबाब दिने बाताबरण बनाउन सके भने ढीलो चाँडो ‘भोट’ले पनि काम गर्न सक्छ । जसले विदेशको कमाई देश विकासमा लगाउन थप उत्प्रेरणा मिल्ने थियो ।

-rajeshat94@gmail.com

विदेशमै मतदानको व्यवस्था गर्न एनआरएनएको माग

 

तपाईले न्युज एनआरएन डट कमको ' एन्ड्रोईड एप्स ' डाउनलोड गर्नसक्नु हुनेछ | हामी सामाजिक संजाल फेसबुक ट्वीटरमा पनि छौं |

प्रतिकृया

LATEST NEWS

एसीसी यू-१६ इस्टर्न रिजन क्रिकेट

एसीसी यू-१६ इस्टर्न रिजन क्रिकेट : नेपालको लगातार दोस्रो जित

एसीसी यू-१६ इस्टर्न रिजन क्रिकेट प्रतियोगितामा नेपालले लगातार दोस्रो...

रेशमलाल चौधरी

टीकापुर घटनाका अभियुक्त चौधरी विजयी

टीकापुर घटनाका अभियुक्त रेशमलाल चौधरी कैलाली निर्वाचन क्षेत्र नं...

‘हेबीवेट’ ले ‘विरासत जोगाए

पूर्वप्रधानमन्त्री तथा नेकपा (एमाले) का वरिष्ठ नेता झलनाथ खनाल...

विराट र अनुष्का

विराट र अनुष्का विवाह बन्धनमा बाँधिए

बलिउड अभिनेत्री अनुष्का शर्मा र भारतीय क्रिकेट टोलीका कप्तान...

MOST POPULAR

प्रधानमन्त्रीले तत्काल राजीनामा नदिने

नेकपा (माओवादी केन्द्र) बाहेकका सत्तारुढ दलको बैठकले प्रधानमन्त्री केपी...

एनआरएनए सचिव अर्जुन कुमार श्रेष्ठ

पानी अभियानलाई एनआरएनए सचिव अर्जुन कुमार श्रेष्ठको सहयोग

हरेक घरमा धारो होस् , हरेक गाउँमा सिचाइ होस्...

युएईमा मृत्युदण्ड पाएका बमको उद्धार सम्भव छैन्:- दूतावास

विगत १३ बर्ष देखि युएईको जेलमा रहेका दार्चुला धारी...

नेपालकी सीताले जितिन् पारा तेक्वान्दोमा काश्यपदक

पोल्यान्डको वारसवामा पारा तेक्वान्दो खेलमा नेपालकी सीता भन्डारीले काश्य...

पुस्कल शर्मा

सामाजिक संजालले जिउदै मार्यो पुस्कल शर्मालाई…!

नेपाली सांगीतिक आकासमा एउटा चम्किलो ताराको रुपमा चम्किरहेका गायक...

Relief materials should not be misused: PM Koirala

Prime Minister Sushil Koirala has said that relief amount...

FACEBOOK